भारतको खरियाबाट ल्याएको घुँगी पखालेर बजार लान तयार गर्दै ऋषिदेव सामुदायका व्यापारीहरु । तस्वीर खबर पूर्वाञ्चल
अनिल श्रेष्ठ
१८ पुस,विराटनगर / सुनसरीको अमरवा – ४ मा रहेको ऋषिदेव बस्तीको दैनिकी गुजरा टार्ने एउटै माध्यम बनेको छ अहिले ‘घुँगी’ ।
खोला तथा खेतबारीमा हिलोमा गाढीएको अवस्थामा पाईने ‘घुँगी’ यहाँका १५ घर परिवार रहेका ऋषिदेव बस्तीको गुजरा टार्ने व्यवसाय ‘घुगी’ बनेको हो ।
स्थानिय स्थरमा कमै पाईने ‘घुँगी’ टिप्न ऋषिदेव सामुदायका मानिसहरु भारतको खरियासम्म पुग्ने गरेको सुनसरीको अमरवा ४ का महेश्वर ऋिषिदेवले जानकारी दिए ।‘एक दिन लगाएर भारतको खरियादेखी घुगि नेपाल ल्याउने गर्दछौ – महेश्वरले बताए ।’ विहान झिसमिसैमा जोगवनीमा पुगी रेलमा चढी भारतको खरियामा पुग्ने गरेको महेश्वरले बताए ।
त्यस दिन साँझसम्म लगाएर खोला र खेतीबारीमा घुगी खोजेर एक क्हीटल जति बनाउछौ, ‘भोली पल्ट घर आउने गरकोको महेश्वरले बताए । एक दिनको पुरै समय माया मारेर ‘गुघी’ खोज्न लागि पर्ने गरेको उनीहरुको भनाई छ ।
घरमा ल्याएपछि परिवारसहित मिलेर घुँगीलाई पखालेर सफा बनाएपछि स्थानिय हाट बजारमा विक्री गर्ने गरेको अर्का घुँगी व्यापारी सहनीदेवी ऋषिदेवले बताए । ‘घुँगी’ प्रतिकेजी ५० रुपैयाँदरले विक्री गर्ने गरेका छन् । हप्तामा तीन पटक भारतको खरियासम्म घुँगी खोज्न उनीहरु पुग्ने गरेका छन् । घँुगीमा भिटामीन, रुगाले सताएको बेला यसको रस स्वादी हुने र रुघा दिक हुने भएकाले सबै सामुदायका मानिसहरुले घुँगी खाने गरेको नियमित जस्तो घुँगीको पारखी स्थानिय जसनारायण गुरुङले बताए ।
जाडो महिनामा घुँगि बाहिर निस्किने भएकाले पुसको सुरुवातदेखि माघ अन्तिम साता सम्म ऋषिदेव सामुदायहरु यो व्यवसाय अंगाल्लने गरेका छन् ।
यसै व्यवसायबाट परिवार पाल्ने गरेको अर्का घुँगी व्यापारी बुधन ऋषिदेवले बताए । दैनिक ३० देखि ५० केजीसम्म घुँगी विक्री गर्दै आएको बुधनले हप्तामा ७ हजार देखि १० हजार रुपैयाँसम्म आम्दानी हुने गरेको जानकारी दिए । यही व्यवसायबाट पाँच जनाको परिवार धानेको ऋषिदेवले बताउँछन् ।
दुई महिनासम्म मेहनत गरेर घुँगी खोज्न लागी पर्छौ त्यपछि यसको सिजन हराउने भएकाले त्यपछि उखु खेती तर्फ लाग्ने उनीहरुको भनाई छ ।
एक दिन मेहनत गरेन भने परिवारको सदस्यको मुखमा माडसमेत पस्न पाउँदै बुधनले भने,‘बाह्र महिना अर्काको घरमा बनीबुतो गरेर परिवार पाल्नु परेको छ ।’
